| تعداد نشریات | 14 |
| تعداد شمارهها | 680 |
| تعداد مقالات | 7,068 |
| تعداد مشاهده مقاله | 10,665,654 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,766,290 |
ارزیابی مقاومت هیبریدهای جدید چغندرقند نسبت به نماتد سیستی در مناطق آلوده | ||
| پژوهشهای تولید گیاهی | ||
| مقاله 9، دوره 32، شماره 4، دی 1404، صفحه 165-183 اصل مقاله (1.03 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله کامل علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22069/jopp.2025.23417.3240 | ||
| نویسندگان | ||
| پیمان نوروزی1؛ حسن حمیدی* 2؛ جمشید سلطانی ایدلیکی3؛ محسن بذرافشان4 | ||
| 1دانشیار مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه بذر چغندرقند، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران | ||
| 2نویسنده مسئول، محقق بخش تحقیقات چغندرقند، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران | ||
| 3استادیار بخش تحقیقات چغندرقند، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران | ||
| 4استادیار بخش تحقیقات چغندرقند، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران | ||
| چکیده | ||
| نماتد سیستی چغندرقند یکی از عوامل مهم محدود کننده تولید چغندرقند در کشور و سایر نقاط جهان است. بهترین و موثرترین روش مبارزه، استفاده از ارقام و هیبریدهای مقاوم می باشد. این نماتد در سطح جهانی پراکنده است و عمدتاً در آبوهوای معتدل ، مدیترانهای و نیمه گرمسیری یافت میشود، بطوریکه در مناطق عمده کشت چغندرقند در بیش از 87 کشور یافت و شناساییشده است. هدف از انجام تحقیق حاضر تعیین عملکرد هیبریدهای خارجی دریافت شده، در مناطق آلوده به نماتد سیستی و انتخاب هیبرید یا هیبریدهای مقاوم به این نماتد و عملکرد بالا برای آزمایشات VCU آتی و نهایتاً معرفی آنها برای کشت در مناطق آلوده کشور میباشد. به منظور ارزیابی مقاومت به نماتد سیستی هیبریدهای جدید چغندرقند شرکت سینجنتا، پروژه ای به سفارش شرکت مذکور به صورت یک آزمایش در سه منطقه در استانهای خراسان رضوی(مشهد، ایستگاه طرق)، فارس(ایستگاه زرقان) و آذربایجان غربی (خوی، روستای پکاچیک) هر آزمایش به تعداد 16 ژنوتیپ (11 هیبرید متعلق به شرکت مذکور و دو شماره حساس به همراه سه رقم تجارتی به عنوان شاهد مقاوم به نماتدسیستی) در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با چهار تکرار در مزارع آلوده به نماتد سیستی چغندرقند به اجرا درآمد. پس از نمونهبرداری و ثبت اطلاعات در برنامه Excel نسبت به تجزیه و تحلیل دادهها با استفاده از نرمافزار آماری SAS 9.1 اقدام شد. با توجه به اینکه این پژوهش در چند منطقه اجـرا گردیـده بـود لـذا قبـل از تجزیـه مرکب، اقدام به انجام آزمون یکنواختی واریانسهـا از طریق آزمون بارتلت گردید. نتیجـه ایـن آزمـون نشـان داد واریانس خطاهای آزمایشی برای برخی صفات یکنواخت هستند، بنابراین اقدام به تجزیه مرکب صفات گردید. جهت مقایسه میانگین صفات نیز از آزمون دانکن در سطح احتمال پنج درصد استفاده گردید. پس از برداشت آزمایشات، خصوصیات کمی و کیفی هر یک از ژنوتیپ ها مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت. آزمون بارتلت برای تست یکنواختی واریانس خطای سه آزمایش انجام شد. کای اسکوئر صفات عیارقند، عملکرد شکر سفید و سدیم ریشه معنی دار نبود و برای تجزیه واریانس مرکب استفاده شدند. در تجزیه واریانس مرکب، اثرمتقابل ژنوتیپ در مکان برای صفات مذکور معنی دار شد. بنابراین، امکان مقایسه میانگین اثرات اصلی مکان و ژنوتیپ نبود و فقط در داخل هر منطقه ژنوتیپ ها با یکدیگر مقایسه میانگین شدند. بدین ترتیب مشخص شد در هر سه منطقه مشهد، زرقان و خوی، هیبرید F-21119 به ترتیب با عملکرد شکر سفید 63/10 تن در هکتار، 54/6 تن در هکتار و 07/6 تن در هکتار برترین هیبرید آزمایشی بوده و سازگاری خوبی در سه منطقه داشته است.البته برای تائید برتری هیبرید منتخب از این تحقیق، پیشنهاد میگردد در آزمایشهای تعیین ارزش زراعی آتی کشتشده و پایداری عملکرد قند سفید آن نیز به اثبات برسد | ||
| کلیدواژهها | ||
| چغندرقند؛ ارقام مقاوم؛ نماتد سیستی چغندرقند؛ هیبرید | ||
| مراجع | ||
|
1.Draycott, A. P. (2006). Sugar beet (World Agriculture Series). Wiley-Blackwell.
2.Nicol, J. M., Turner, S. J., Coyne, D. L., Nijs, L. D., Hockland, S., & Maafi, Z. T. (2011). Current nematode threats to world agriculture. In Genomics and molecular genetics of plant-nematode interactions (pp. 21-43).
3.CABI. (2020). Invasive Species Compendium. https://www.cabi.org/isc/datasheet/27036.
4.Müller, J. (1999). The economic importance of Heterodera schachtii in Europe (pp. 205-213).
5.Cooke, D. A. (1987). Beet cyst nematode (Heterodera schachtii Schmidt) and its control on sugar beet. Agricultural Zoology Reviews, 2, 135-183.
6.Whitney, E. D., & Duffus, E. (1991). Compendium of beet diseases and insects. APS Press.
7.Krump, D. (1991). Biological control of the beet cyst nematode. British Sugar Beet Review, 59(1), 54-55.
8.Scientific Board Members of the Sugar Beet Seed Institute. (2013). Compilation of standards for determination of potential and damage assessment by separating management and coercive factors in different stages of growth in sugar beet fields. Agricultural Education and Extension Publications. [In Persian]
9.Omidvar, M., & Shahidi, H. (1970). Sugar beet nematode in Khorasan and the work done so far on this parasite. In Proceedings of the 3rd Iranian Plant Protection Congress (p. 37). Shiraz University. [In Persian]
10.Parvizi, R., Ishtiaki, H., & Khairi, M. (1993). Effect of sugar beet nematode population on yield and nutrients. In 11th Iranian Plant Protection Congress (p. 129). Rasht: Gilan University. [In Persian] 11.Mehdikhani, P. (2015). Improvement of diploid pollinators resistant to beet cyst nematode [Final research report, Registration No. 48440]. SBSI, AREEO. [In Persian]
12.Dony, D. L., & Whitney, E. D. (1969). Screening sugar beet for resistance to Heterodera schachtii. Journal of the American Society of Sugar Beet Technologists, 15, 546-552.
13.Heijbrock, W. (1977). Partial resistance of sugar beet to beet cyst eelworm (Heterodera schachtii). Euphytica, 26, 257-262. 14.Lang, W., & De Bock, T. M. (1994). Pre-breeding for nematode resistance in beet. Journal of Sugar Beet Research, 31, 13-26.
15.Panella, L., Hafez, S., & Lewellen, B. (2001). Development and testing of sugar beet cyst nematode resistant germplasm. Annual Sugar Beet Research Report, CIS, University of Idaho.
16.Hafez, S. L. (1998). Management of sugar beet cyst nematode. CIS Report No. 1071.
17.Soltani Idliki, J. (2006). Studying tolerance of commercial cultivars against sugar beet cyst nematode [Final research report, Reg. No. 85/938]. SBSI, AREEO. [In Persian]
18.Vahedi, S., Mahdikhani, P., Soltani, J., & Mahmoudi, S. B. (2007). Evaluation of new sugar beet breeding populations against beet cyst nematode [Final research report, Reg. No. 86/1403]. SBSI, AREEO. [In Persian]
19.Soltani Idliki, J. (2010). Evaluation of resistance of sugar beet hybrids to nematode [Final report, Reg. No. 89/1554]. SBSI, AREEO. [In Persian]
20.Soltani Idliki, J., Mehdikhani, P., & Kakuinejad, M. (2012). Resistance of commercial and domestic hybrids to sugar beet cyst nematode [Final report, Reg. No. 42887]. SBSI, AREEO. [In Persian]
21.Soltani Idliki, J., Mehdikhani, P., & Kakuinejad, M. (2013). Response of varieties and hybrids to cyst nematode under greenhouse and field conditions [Final report, Reg. No. 44856]. SBSI, AREEO. [In Persian]
22.Norouzi, P. (2014). Resistance of monogerm sugar beet hybrids to nematode under field and greenhouse conditions [Final report, Reg. No. 45616]. SBSI, AREEO. [In Persian]
23.Soltani Idliki, J., Mehdikhani, P., & Moaven, A. (2015). Investigation of resistance of commercial cultivars to cyst-forming nematode [Final report, Reg. No. 45616]. SBSI, AREEO. [In Persian] 24.Soltani Idaliki, J., Hamidi, H., Kakueinezhad, M., Ahmadi, M., & Rezai, J. (2023). Evaluation of quantitative and qualitative yield of promising sugar beet hybrids under cyst nematode infection. Plant Productions, 46(3), 319-334.
25.Fenwick, K. N. (1940). Method for recovery and counting of cysts of Heterodera schachtii from soil. Journal of Helminthology, 18, 155-117.
26.Darabi, S., Bazrafshan, M., Babaee, B., & Mahmoodi, S. B. (2017). Impact of rhizomania virus on sugar beet yield and quality. Applied Research in Medicinal Plants, 6(3), 67-82. [In Persian]
27.Abdollahian Noghabi, M., Sheikholeslami, R., & Babaei, B. (2005). Technical terms of sugar beet yield and quality. Journal of Sugar Beet, 21(1), 101-104. [In Persian]
28.Norouzi, P., Soltani, M., Mehdikhani, P., & Darabi, M. (2019). Evaluation of new hybrids of sugar beet against cyst nematode in infested fields [Final report, Reg. No. 55994]. SBSI, AREEO. [In Persian] | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 250 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 85 |
||