| تعداد نشریات | 14 |
| تعداد شمارهها | 676 |
| تعداد مقالات | 7,030 |
| تعداد مشاهده مقاله | 10,464,355 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 9,606,450 |
پایداری عملکرد لاینهای امید بخش نخود (Cicer arietinum L.) تحت شرایط دیم | ||
| مجله تولید گیاهان زراعی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 24 خرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله کامل علمی- پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22069/ejcp.2026.23543.2675 | ||
| نویسندگان | ||
| رضا نیک سرشت1؛ سید سعید موسوی* 2؛ همایون کانونی3؛ محمد سیاری4 | ||
| 1گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. | ||
| 2گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بو علی سینا، همدان، ایران. | ||
| 3بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کردستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، سنندج، ایران. | ||
| 4گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. | ||
| چکیده | ||
| چکیده سابقه و هدف: نخود به دلیل داشتن دانههای غنی از پروتئین و کربوهیدرات، قابلیت کشت در شرایط نامطلوب محیطی و مزایای اقتصادی زیاد، یکی از منابع غذایی مهم و باارزش در جهان و ایران است. نخود، بهعنوان دومین حبوبات مهم ازنظر سطح زیر کشت، اغلب بهصورت دیم کشت میشود که تحت این شرایط کاشت، کمبود آب مهمترین عامل افت عملکرد این گیاه مهم زراعی است. بهطورمعمول یکی از گامهای اصلی معرفی رقم، تولید و مقایسه پایداری عملکرد لاینهای امیدبخش در شرایط مختلف محیطی است. بر این اساس، تحقیق حاضر با استفاده از شاخصهای مختلف ارزیابی پایداری، جهت شناسایی لاین پایدار با عملکرد مطلوب، انجام شد. مواد و روشها: در این تحقیق، پایداری عملکرد دانه 18 لاین امیدبخش نخود در طی 4 سال و 4 تکرار در هرسال، با استفاده از شاخصهای مختلف پایداری شامل واریانس درون ژنوتیپی، ضریب تغییرات درون ژنوتیپی، اکو والانس ریک، واریانس پایداری شوکلا، ضریب رگرسیون فینلی و ویلکینسون، روش مثلثی فینلی و ویلکینسون و مدل رگرسیونی ابرهات و راسل ارزیابی شد. یافتهها: طبق نتایج تجزیه واریانس مرکب، برهمکنش ژنوتیپ × سال معنیدار شد (p≤0.01) که این بیانگر لزوم تجزیه پایداری عملکرد لاینها بود. دو شاخص ضریب رگرسیون فینلی و ویلکینسون و ضریب رگرسیون ابرهات و راسل، با داشتن همبستگی مثبت و معنیدار (961/0r=)، بهعنوان شاخصهای مناسبتر جهت تفکیک لاینهای مطلوب پایدار، انتخاب شدند. لاینهای شماره 18، 17 و 6 دارای بیشترین و لاینهای شماره 14، 13 و 1 به ترتیب دارای کمترین میانگین عملکرد دانه بودند. لاینهای شماره 18 و 17 به ترتیب با میانگین عملکرد دانه 660 و 653 کیلوگرم در هکتار، با عملکرد بالاتر از میانگین عملکرد کلیه ژنوتیپها (572 کیلوگرم در هکتار)، دارای بیشترین شاخص ژنوتیپی، بیشترین شاخص فنوتیپی مثبت و کمترین ضریب رگرسیون فینلی و ویلکینسون بودند. میانگین مربعات انحراف از رگرسـیون برای لاینهای 18 و 17 از نظر آماری معنیدار نبود. بر این اساس و با توجه به عملکرد، آنها بهعنوان مطلوبترین و پایدارترین لاینها شناسایی شدند. لاین 5، با داشتن عملکرد کمتر از میانگین عملکرد کلیه ژنوتیپها، بیشترین ضریب رگرسیون فینلی- ویلکینسون، بیشترین ضریب رگرسیونی ابرهات - راسل و میانگین مربعات انحراف از رگرسیون بالا، بهعنوان نامطلوبترین لاین شناسایی شد. نتیجهگیری: با توجه به عملکرد بالا و پایدار در لاینهای 18 و 17، شاید بتوان، از این دو لاین جهت برنامههای بهنژادی و معرفی آنها بهعنوان رقم جدید برای شرایط دیم استفاده کرد. با توجه به عملکرد بالا و پایدار در لاینهای 18 و 17، شاید بتوان، از این دو لاین جهت برنامههای بهنژادی و معرفی آنها بهعنوان رقم جدید برای شرایط دیم استفاده کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| واریانس درون ژنوتیپی؛ اکووالانس ریک؛ واریانس پایداری شوکلا؛ رگرسیون فینلی-ویلکینسون؛ مدل ابرهات-راسل | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 |
||