آمار
| تعداد نشریات | 14 |
| تعداد شمارهها | 686 |
| تعداد مقالات | 7,106 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,166,035 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 10,173,712 |
اثر تنش غرقاب بر ویژگیهای رشدی و جذب عناصر غذایی برخی ژنوتیپهای کیوی فروت | ||
| پژوهشهای تولید گیاهی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22069/jopp.2026.25052.3365 | ||
| نویسندگان | ||
| المیرا قاسم زاده1؛ محمود قاسم نژاد* 2؛ محمود فاضلی سنگانی3؛ مریم میرارضگر4 | ||
| 1گروه علوم باغبانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران | ||
| 2'گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه گیلان | ||
| 3گروه علوم خاک، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران | ||
| 4دکتری گروه علوم باغبانی، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران. | ||
| چکیده | ||
| سابقه و هدف: تنش غرقاب یکی از مهمترین تنشهای غیرزیستی در کیویفروت است، زیرا اشباع خاک با آب باعث کمبود اکسیژن در ناحیه ریشه شده و رشد، جذب عناصرغذایی و فتوسنتز را مختل میکند. کیوی به دلیل سیستم ریشهای گوشتی و سطحی، به این نوع تنش حساس است و شدت پاسخ آن به پتانسیل ژنتیکی، نوع ریشهپایه و مدت زمان غرقاب وابسته است. هدف این پژوهش، مقایسه واکنش ژنوتیپهای مختلف کیوی شامل رقم هایوارد، رقم برونو، گونه والواتا، ترکیب هایوارد روی پایه برونو و ترکیب رقم گوشت قرمز روی پایه برونو نسبت به چهار سطح تنش غرقاب و تبیین تفاوت آنها از نظر صفات رشدی، رنگیزههای فتوسنتزی و مقدار عناصرغذایی جذب شده در برگ است . مواد و روشها: آزمایش بهصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تکرار انجام شد و گیاهان در چهار سطح زمانی 3، 7، 11، 15 روز تیمار غرقاب با همدیگر مقایسه شدند. بهمنظور اعمال تیمار غرقابی روی گیاهان، 16 گلدان از هر رقم گزینش و تحت تنش قرار گرفت. گلدانها در داخل ظرف پلاستیکی پر از آب در ابعاد 76 × 62 ×30 سانتیمتر قرار داده شدند به گونهای که سطح آب یک تا دو سانتیمتر بالاتر از سطح خاک گلدانها قرار گرفت. طی روزهای تنش هر زمان که میزان آب ظرف پلاستیکی کاهش پیدا کرد دوباره آب اضافه شد تا گلدانها کامل غوطهور بمانند. بلافاصله پس از پایان هر سطح تنش، نمونهبرداری از برگ و ریشه جهت اندازهگیری صفات فیزیولوژیک، بیوشیمیایی و ترکیب عناصر غذایی انجام شد. یافتهها: نتایج نشان داد اثر ژنوتیپ و مدت غرقاب بر بیشتر صفات مورد بررسی معنیدار بود. با افزایش مدت غرقاب از سه روز به 15 روز، میانگین قطر ساقه 9/28 درصد، تعداد برگ 3/26 درصد و ماده خشک 5/15 درصد نسبت به تیمار سه روز کاهش یافت. همچنین، کلروفیل a از 6/1 به 44/1 میلیگرم بر گرم وزن تر کاهش یافت، در حالی که غلظت مالوندیآلدئید از 15/4 به 75/4 میکرومول بر گرم وزن تر افزایش نشان داد. غلظت عناصر غذایی نیز با افزایش مدت غرقاب کاهش یافتند. بهطوریکه میانگین نیتروژن، پتاسیم، کلسیم، منیزیم، آهن، روی و منگنز برگ بهترتیب 4/4، 9/7، 26 ، 4/22 ، 3/12 ، 7/34 و 8/14 درصد نسبت به تیمار سه روز غرقاب کاهش یافت. در مقایسه ژنوتیپها، گونه والواتا در اغلب صفات رشدی، رنگیزههای فتوسنتزی و عناصر غذایی برگ مقادیر بالاتری را نشان داد، در مقابل رقم هایوارد بیشترین افت را نشان داد. در پایان 15 روز غرقاب، غلظت نیتروژن برگ در گونه والواتا و هایوارد بهترتیب 30/6 و21/5 گرم در 100 گرم ماده خشک و غلظت آهن آنها بهترتیب 9/166 و 05/100 میلیگرم در کیلوگرم بود. رقم برونو، هایوارد/برونو و قرمز/برونو در بیشتر صفات در حد واسط قرار گرفتند. در مجموع، پایداری بیشتر صفات رشدی و حفظ غلظت عناصر غذایی در گونه والواتا، در مقایسه با سایر ژنوتیپها، بیانگر تحمل بیشتر این ژنوتیپ نسبت به کاهش غلظت اکسیژن در ناحیه ریشه در شرایط غرقاب بود. نتیجهگیری: در مجموع، نتایج این پژوهش نشان داد که تنش غرقاب از طریق کاهش رشد رویشی، کاهش میزان رنگیزههای فتوسنتزی و اختلال در جذب عناصر غذایی، بهویژه در ارقام حساس مانند هایوارد، موجب تضعیف شدید گیاه میشود؛ در حالی که ژنوتیپهای متحملتر مانند والواتا این آثار را بهتر کنترل میکنند. بنابراین، استفاده از ژنوتیپها و پایههای متحمل، بهویژه در مناطق مستعد ماندابی، راهبردی مؤثر برای کاهش خسارت غرقاب در کیوی است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| کیویفروت؛ تنش غرقاب؛ جذب عناصر؛ ویژگیهای رشدی | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 0 |
||
سامانه مدیریت نشریات علمی. طراحی و پیاده سازی از سیناوب