| تعداد نشریات | 14 |
| تعداد شمارهها | 688 |
| تعداد مقالات | 7,115 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,260,038 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 10,234,450 |
ارزیابی تأثیر کاربرد گوگرد و باکتری تیوباسیلوس بر خصوصیات شیمیایی خاکهای آهکی در شرایط گلخانه | ||
| مجله مدیریت خاک و تولید پایدار | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 12 مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله کامل علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22069/ejsms.2026.23631.2196 | ||
| نویسندگان | ||
| یاسر عظیم زاده* 1؛ آرش محمدزاده1؛ مهدی کوسه لو1؛ علیرضا جاویدان2 | ||
| 1مؤسسه تحقیقات کشاورزی دیم کشور، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، مراغه، ایران | ||
| 2سازمان جهاد کشاورزی استان آذربایجان شرقی، مراغه، ایران | ||
| چکیده | ||
| سابقه و هدف: خاکهای آهکی با محدودیتهای متعددی از جمله pH بالا و کاهش حلالیت عناصر غذایی مواجه هستند. این شرایط منجر به کاهش دسترسی گیاهان به عناصر غذایی ضروری و افت عملکرد محصولات کشاورزی میشود. یکی از راهکارهای مؤثر برای بهبود ویژگیهای این خاکها، استفاده از گوگرد بهعنوان یک اصلاحکننده اسیدی است. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر سطوح مختلف گوگرد عنصری بر بهبود ویژگیهای شیمیایی خاک و افزایش رشد گیاه در خاکهای با درصد کربنات کلسیم متفاوت انجام شد. مواد و روشها: آزمایش بهصورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی با سه تکرار در شرایط گلخانه انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل چهار خاک آهکی (حاوی 39، 34، 14 و 8 درصد کربنات کلسیم معادل) و چهار سطح گوگرد عنصری (۰، ۳۰۰، ۶۰۰ و ۹۰۰ میلیگرم بر کیلوگرم خاک) همراه با باکتری تیوباسیلوس (معادل ۲ درصد وزن گوگرد مصرفی) بودند. شصت روز پس از کاشت 10 بوته گندم رقم صدار در گلدانهای حاوی 3 کیلوگرم خاک، شاخصهای رشد گیاه و ویژگیهای شیمیایی خاک در هر یک از گلدانها تعیین شد. یافتهها: نتایج نشان داد که اثر نوع خاک بر همه ویژگیهای مورد مطالعه خاک و شاخصهای رشد گیاه در سطح احتمال یک درصد (01/0≥p) معنیدار بود. همچنین اثر سطوح مختلف گوگرد عنصری بر درصد کربنات کلسیم، pH، EC و فسفر قابلجذب خاک و همچنین بر ارتفاع بوته، وزن خشک شاخساره و نسبت وزن خشک ریشه به شاخساره در سطح احتمال یک درصد ولی بر پتاسیم قابلجذب خاک در سطح احتمال 5 درصد (05/0≥p) معنیدار بود. با افزایش سطح گوگرد، مقدار کربنات کلسیم در هر چهار خاک مورد مطالعه کاهش یافت؛ هرچند مقدار این کاهش در خاکهای مختلف متفاوت بود. همچنین، افزایش سطح گوگرد منجر به کاهش pH و افزایش EC در کلیه خاکها شد؛ اگرچه کاهش pH در خاکهای 1 و 2 از نظر آماری معنیدار نشد. پتاسیم قابلجذب نیز در تمام خاکها روند افزایشی نشان داد، اما این افزایش در خاکهای 1 و 2 معنیدار نشد. از نظر شاخصهای رشد گیاه، وزن خشک شاخساره و ارتفاع بوته در تمام خاکها تا سطح 600 میلیگرم گوگرد افزایش و سپس در سطح 900 میلیگرم کاهش یافت. بر اساس نتایج تحلیل رگرسیونی، مقادیر بهینه گوگرد عنصری برای دستیابی به حداکثر عملکرد در خاکهای آهکی بین 475-230 میلیگرم بر کیلوگرم خاک (معادل 1235-600 کیلوگرم در هکتار) متغیر بود. نتیجهگیری: پاسخ خاک و گیاه به کاربرد گوگرد به نوع خاک و مقدار گوگرد مصرفی بستگی دارد و کاربرد بهینه گوگرد میتواند موجب بهبود رشد گیاه در خاکهای آهکی شود. با این حال، مقدار کربنات کلسیم زیاد خاک لزوماً به معنای نیاز به مصرف مقدار بیشتر گوگرد نیست، بلکه در تمامی خاکهای آهکی (با درصدهای مختلف آهک)، مصرف گوگرد در محدوده مشخص و بهینه میتواند منجر به بهبود ویژگیهای خاک و عملکرد گیاه شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| خاک آهکی؛ گوگرد معدنی؛ ماده آلی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1 |
||