آمار
| تعداد نشریات | 14 |
| تعداد شماره‌ها | 688 |
| تعداد مقالات | 7,115 |
| تعداد مشاهده مقاله | 11,260,039 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 10,234,450 |
مقایسه اثر دو نوع بیوچار بر کیفیت زه‌آب، ضریب آبشویی کاتیون‌ها و ویژگی‌های شیمیایی خاک شور و سدیمی آهکی | ||
| مجله مدیریت خاک و تولید پایدار | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 12 مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله کامل علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22069/ejsms.2026.23817.2201 | ||
| نویسندگان | ||
| محبوبه ترابی1؛ فاطمه جهانیان2؛ محبوبه ضرابی* 2؛ شهریار مهدوی2؛ زهرا وارسته2 | ||
| 1گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران | ||
| 2گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی ، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران | ||
| چکیده | ||
| سابقه و هدف: استفاده از اصلاح کننده‌های آلی، اغلب راهکار مناسبی برای اصلاح خاکهای شوروسدیمی می‌باشد. به منظور بررسی اثر دو نوع بیوچار حاصل از باگاس نیشکر و گردو بر کیفیت زه‌آب خروجی و ضریب آبشویی کاتیون‌ها، همچنین برخی ویژگی‌های شیمیایی یک خاک شوروسدیمی آهکی با بافت رس‌سیلتی پس از پنج دوره آبشویی، آزمایشی با استفاده از ستون‌های آبشویی در آزمایشگاه خاکشناسی دانشگاه ملایر اجرا شد. مواد و روش‌ها: آزمایش به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی در سه تکرار انجام شد. ابتدا به خاکهای تیمار شده با سطوح مختلف بیوچارهای باگاس نیشکر و گردو (1، 2 و 4 درصد وزنی) و خاک شاهد یک حجم منفذی، پالس گچ با غلظت 2 گرم در لیتر اضافه شد و ستون‌ها به‌مدت یک هفته در شرایط انکوباسیون (oC25±2) نگهداری شدند. سپس ستون‌های خاک هر ماه و به مدت 5 ماه با یک حجم منفذی آب مقطر آبشویی شدند. غلظت کاتیون‌ها (سدیم، کلسیم، منیزیم و پتاسیم)، pH، EC و SAR در زهآبهای خارج‌شده و همچنین در پایان آبشویی برخی از ویژگی‌های شیمیایی خاکهای آبشویی‌شده، اندازه‌گیری شد. یافته‌ها: نتایج بیانگر اثر ساده معنی‌دار زمان بر pH و اثر متقابل معنی‌دار بیوچار و زمان بر EC و SAR در زه‌آب‌ها (01/0 >P) بود. مقدار pH در زه‌آب‌ها با افزایش زمان آبشویی افزایش و به مقادیر بیشتر از 5/9 رسید. نتایج نشان دهنده کاهش مقدار EC و SAR در زه‌آب‌ها با افزایش زمان آبشویی بود و در زهاب ماه آخر در سطوح مختلف تیمار بیوچار باگاس نیشکر، مقدار EC و SAR به‌صورت معنی‌داری (05/0 >P) بیشتر از سطوح مختلف تیمار بیوچار گردو و شاهد بهدست آمد. مقدار SAR در آخرین زه‌آب سطوح مختلف بیوچار باگاس نیشکر بیشتر از 0.5(meq l-1) 13 بود. اثر تیمارها بر مقدار سدیم، کلسیم، منیزیم و پتاسیم تجمعی آبشویی شده از خاک‌ها پس از 5 دوره آبشویی معنی‌دار (01/0 >P) بود. بیشترین سدیم و کلسیم تجمعی آبشویی‌شده در تیمار بیوچار باگاس نیشکر و بیشترین منیزیم و پتاسیم تجمعی آبشویی‌شده در تیمار بیوچار گردو مشاهده شد. ترتیب بزرگی ضریب آبشویی کاتیون‌ها به‌صورت پتاسیم < منیزیم< کلسیم< سدیم بهدست آمد. میانگین ضریب آبشویی کاتیون سدیم در خاکهای تیمار شده با بیوچار باگاس نیشکر (month-1 4/295) و بیوچار گردو (month-1 6/256) بیشتر از خاک شاهد (month-1 7/196) بود. در پایان آبشوییpH ، ECe،، SAR و ESP در خاکهای شاهد و تیمار شده نسبت به خاک اولیه کاهش یافت. نتایج نشان داد اثر تیمارها بر pH معنی‌دار نمی‌باشد، اما اثر آن‌ها بر ECe،، SAR و ESP معنی‌دار (01/0 >P) است. بیشترین ECe، (dS m-1 05/1)، SAR (0.5(meq l-1) 6/13) و ESP (% 1/24) در خاک شاهد مشاهده شد و کمترین مقادیر ECe، (dS m-1 64/0)، SAR (0.5(meq l-1) 61/1) و ESP (% 4/8) مشاهده شده در تیمار بیوچار باگاس نیشکر 4 درصد، با مقدار این ویژگی‌ها در تیمار بیوچار باگاس نیشکر 1 درصد تفاوت معنی‌دار نداشت. نتیجه‌گیری: نتایج تحقیق نشان‌داد پس از پنج دوره آبشویی، کیفیت زهآبهای خروجی از تیمار بیوچار گردو بهتر از تیمار بیوچار باگاس نیشکر است. ترتیب بزرگی ضریب آبشویی کاتیون‌ها از خاکهای تیمارشده به‌صورت پتاسیم < منیزیم< کلسیم< سدیم بود و ضریب آبشویی سدیم در تیمار بیوچار باگاس نیشکر بیشتر از تیمار بیوچار گردو بهدست آمد. در پایان آبشویی، خاک شاهد به خاک سدیمی تبدیل شد و افزودن هر دو تیمار موجب بهبود شرایط خاک مورد مطالعه شد. نظر به عملکرد بهتر و عدم وجود اختلاف معنی‌دار بین سطوح مختلف بیوچار باگاس نیشکر، استفاده از سطح بیوچار باگاس نیشکر 1 درصد جهت مطالعات بعدی در خاک مورد آزمایش توصیه می‌شود. لازم به‌ذکر است کاربرد عملی نتایج این تحقیق در منطقه مورد مطالعه، نیازمند تکرار آزمایشات در محل و با استفاده از آب محلی منطقه همراه با احداث زهکش‌های زیرزمینی است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| بیوچار؛ خاک شور و سدیمی؛ آبشویی؛ ضریب آبشویی کاتیون؛ اصلاح خاک | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 0 |
||
سامانه مدیریت نشریات علمی. طراحی و پیاده سازی از سیناوب